Prasa nog nie begrawe met vermiste R75 miljoen

Die Spaanse vervaardiger van Prasa se veelbesproke Afro4000 lokomotiewe, kon tot dusver nie daarin slaag om die betaling van meer as R75 miljoen aan ‘n voormalige kollega en vriend van die sukkelende staatsbeheerde maatskappy se voormalige Hoof uitvoerende bestuurder te verduidelik, nadat die Nasionale Tesourie die Europese spoorweg maatskappy genader het om inligting te verskaf aangaande finansiële bande met plaaslike “subkontrakteurs” en “vennote”.

News24 het bekend gemaak dat Vossioh España, die verskaffer van die omstrede treine aan die Passasier spooragentskap (Prasa) ‘n totaal van R75 miljoen aan S-Investments, ‘n maatskappy waarvan die enigste direkteur, Makhensa Mabunda, ‘n voormalige staatsamptenaar en eertydse kollega van Lucky Montana – destydse Hoof uitvoerende bestuurder was Prasa, oorbetaal het.

Die betalings is tussen 2014 en 2015 in vier paaiemente gedoen nadat Prasa in 2012 ‘n R3,5 miljard kontrak vir 70 nuwe loko’s aan Swifambo Rail Leasing, ‘n plaaslike maatskappy wat slegs ‘n jaar voordat Prasa die tender geadverteer het gestig is, toegeken het.

Swifambo wat geen vorige rekord van enige betrokkenheid in die spoorwegindustrie het nie, het die treine by Vossioh España aangekoop nadat die tender aan hulle toegeken is.

Volgens News24 het die nuuskanaal dokumente onder oë gehad wat die oorbetaling van die fondse vanaf Vossioh España na S-Investments bevestig. Daar word na dié dokumente verwys in die verslag “Derailed”, ‘n verslag deur die voormalige Openbare beskermer, Thuli Madonsela, aangaande Prasa se tenders en kontrakte.

Volgens die verskaffer is die uitgawes gedoen vir “Bestuurs- en Konsultasie” dienste sowel as vir “Argitektuur, Ingenieurswese en Tegniese” dienste deur verskeie maatskappye en individue in Suid-Afrika.

Vossloh España se naam is verander na Stadler Rail Valencia nadat dit deur die Switserse maatskappy, Stadler Rail, in 2016 oorgeneem is.

Gedurende April 2017 het die Vise President van verkope van Stadler Rail Valencia, Mariano Marti, in ‘n brief aan Tesourie gesê dat slegs sowat R3 miljoen aan Suid-Afrikaanse subkontrakteurs betaal is, met geen vermelding van die R75 miljoen wat Vossloh España aan S-Investments oorbetaal het.

Marti het ook geweier om die maatskappy se suid-Afrikaanse subkontrakteur se name bekend te maak aangesien hierdie inligting as konfidensieel beskou word.

Alhoewel die woordvoerder vir Stadler Rail, Marina Winder, daarop aandring dat die betaling van R75 miljoen nie bestaan nie, het Mabunda nie ontken dat sy maatskappy die R75 miljoen vanaf Vossloh España ontvang het nie. Hy was egter nie bereid om die betalings in detail te bespreek nie.

Die nuutste onthullings aangaande hierdie betalings kom nadat Media24 verslag gedoen het oor suspisieuse betalings van omtrent R80 milj, wat verband hou met die trein-transaksie en wat deur Swifambo self oorbetaal is aan Angolese sakevrou wat na haarself as ‘n vriend van president Jacob Zuma verwys en ‘n plaaslike prokureur wat homself as ‘n fondsinsamelaar vir die ANC aan die Besturende direkteur van Swifambo voorgestel het.

Die betalings wat deur Vossloh España aan Mabunda se S-Investments, sowel as die bogenoemde betaling deur Swifambo gemaak is, ondersteun bewerings dat die tender deurspek was met beweerde omkopery en korrupsie.