Selfsny onder tieners

Selfsny of selfbeseer staan as selfmutilerende gedrag bekend. Daar is egter onlangs gepoog om ‘n definisie vir hierdie gedrag saam te stel. Vir die doeleindes van hierdie artikel gaan ons die definisie DSH (deliberate self-harm syndrome), gebruik. Selfmutilasie of DSH, is ‘n poging om jou emosionele toestand te verander deur fisiese skade aan jou eie liggaam te berokken, sonder die bedoeling om selfmoord te pleeg. Selfmutileerders probeer dus om hul gevoelens te verander deur hulself seer te maak.

Die psigiater, Joshua Weiner, beskou selfbesering as die anoreksie en bulimie van die nuwe millennium. Die meeste van ons weet dat DSH ‘n manier van pynverligting is. Ons lees dikwels van die tekens van DSH, maar wanneer die persoon wat homself seer maak ontbloot is, weet ons nie wat om te doen nie. Dit is eerstens baie belangrik dat ons moet besef dat DSH verslawend is. Volgens dr Amen, wat spesialiseer in breinskanderings, skei die selfmutuleerder se brein endorfiene af wanneer die self gesny of beseer word, ‘n tipe morfiensubstans wat aangename gevoelens in die brein tot gevolg het wat bydra tot die verslawende en herhalende gedrag van selfbesering.

Selfmutilerende gedrag is ook aansteeklik. Dit is die rede hoekom selfsny dikwels in groepe voorkom. Selfsny het meer in die publieke oog gekom toe prinses Diana in 1993 erken het sy sukkel met selfsny. Die selfsnygetalle het verhoog na dié erkenning, maar die wêreld het anders begin kyk na selfsny en dit het bygedra tot die herdefinieering van die probleem van selfmutilering.

Die mees algemene vorme van selfmutilasie is:

• sny

• loop teen meubels vas

• brand self

• krap self stukkend

• uittrek van hare

• self slaan of met iets of teen iets slaan

• die breek van bene

• die opsetlike toedien van ‘n oordosis of mondelingse inname van enigiets wat skadelik is vir die liggaam

“self inflicted violence is all at once a psychological, physical and spiritual battle. Self injurers are living proof that when the body is ravaged, the soul cries out. And when the soul is trampled upon, the body bleeds.” Clark en Henslin.

Die motief agter selfmutilasie is nie self destruktief van aard nie inteendeel gaan dit vir die persoon om ‘n poging om beter te voel. Selfmoord is ‘n permanente oplossing vir ‘n tydelike probleem. Selfmutilasie is ‘n tydelike oplossing vir ‘n permanente probleem. DSH is nie ‘n poging om aandag te trek nie. Die snyer het ‘n behoefte aan erkenning binne gesonde verhoudings. ‘n Kenner reken dat ons te doen het met ‘n generasie jongmense wat stelselmatig eenkant toe geskuif is deur hul familie, gemeenskappe en die kerk.

Selfsny is nie net ‘n gier nie. Dit is ‘n lewensveranderende, hoogs verslawende probleem wat ernstig opgeneem moet word. Selfmutilasie maak die pyn wat onsigbaar is, sigbaar. Oor die algemeen geniet selfmutileerders nie pyn nie. Daar word soms deur mediese personeel en gesinne verkeerdelik geglo dat die persoon van pyn hou. Soms sal steke dan sonder verdowing ingesit word en min simpatie word dan aan die DSH-verslaafde gegee. ‘n Selfsnyer sê dat dit nie daaroor gaan om pyn te skep nie, maar om pyn te bestuur.

Hierdie tipe gedrag kom nie net onder tieners voor nie. Die tipiese selfsnyer se profiel is as volg:

Sy is ‘n blanke vrou van 28 wat op die ouderdom van 14 reeds haarself begin sny het. Sy het haarself al minstens 50 keer verwond. Sy het tans ‘n eetversteuring en is bekommerd oor haar drankmisbruik. DSH kom egter ook by mans en ouer persone voor, asook in enige kultuurgroep.

Voorkoming:

Help jou jong kind om uitdrukking te gee aan emosie op ‘n gesonde manier. Emosie moet erken word. Tydens ‘n studie onder DSH het 92% aangedui dat hul emosionele ervaring as kind deur hul ouers ontken is. Selfmutileerders het selfhaat, woede en hartseer daarom is dit belangrik vir ouers om hul kinders te aanvaar, te motiveer, te prys en aan te moedig op so ‘n manier dat hul hulself aanvaar soos hul is. Ouers moet begelei word in die proses van kommunikasie, begrip en korrekte hantering van kinders se emosionele gedrag en dit sal gesonde emosionele en psigologiese ontwikkeling bevorder en ook ‘n positiewe bydrae maak tot die voorkoming van selfbenadelende gedrag.

Deur Daleen Venter, pastorale berader: 082 552 1283.

43-Selfsny